India: volksprotest tegen nieuwe islamofobe wet

Op 12 december 2019 keurde het Indiase parlement, op voorstel van de regeringspartij BJP, een wet goed die vluchtelingen uit buurlanden Afghanistan, Pakistan en Bangladesh als legale migranten erkent. De wet geldt echter niet voor moslims uit diezelfde landen. Opnieuw zet de BJP een stap verder in de stigmatisering van moslims. Onder leiding van de linkse partijen in India wordt tegen deze maatregel een groot volksfront opgezet.

Bij het ontstaan van de eerste Indiase grondwet in 1955 werd door de toenmalige Indiase nationalisten van de Congrespartij geen onderscheid gemaakt tussen inwoners van India. Iedereen die geboren werd in India, was automatisch staatsburger. Zo wilde de Congrespartij een basis geven aan een seculiere staat, tegenover politieke partijen als de BJP, die van India een Hindoenatie willen maken. Onder druk van de BJP en haar extreemrechtse militie RSS werd in 2003 een onderscheid gemaakt tussen legale en illegale inwoners. Vanaf dan kan iemand alleen legaal burger zijn indien beide ouders de Indiase nationaliteit hebben. Toen al was de wetgeving gericht tegen families die in de jaren 1970, tijdens de afscheidingsoorlog tussen Pakistan en Bangladesh, naar India gevlucht waren en zich in de grensstaat Assam gevestigd hadden.

De huidige wetgeving gaat nog een stap verder. Naast het onderscheid dat bij vluchtelingen gemaakt wordt op basis van religie, bepaalt deze wet dat er een nationaal register van burgers opgesteld moet worden. Er bestaat al een volkstelling en een identiteitskaart, maar die zijn volgens de BJP niet afdoende om aan te tonen of iemand staatsburger is. De partij wil van iedere inwoner van India nagaan of die wel “legaal” in het land verblijft volgens de definitie van 2003. Zo dreigen miljoenen mensen, voornamelijk moslims, hun nationaliteit te verliezen. Op 1 april worden de tellingen voor het burgerregister opgestart.

De moslim als zondebok in tijden van crisis

Waarom viseert de BJP opnieuw de moslimminderheid? De BJP, met premier Modi op kop, heeft haar groei te danken aan het verzinnen en oppoken van spanningen tussen Hindoes en religieuze minderheden. Sinds de verkiezingsoverwinningen van Modi in 2014 en 2019 gaan de aanvallen van de BJP verder dan ooit. Door haar greep op het staatsapparaat en de media, kan de BJP alle problemen in India zonder probleem in de schoenen schuiven van de moslimminderheid. Zo was er een nationale campagne die moslims als goddeloos voorstelt omdat ze rundsvlees eten en die via Whatsapp opriep om “de moslims te slachten vooraleer ze je koe slachten”.

Maar er zijn ook economische motieven. Modi werd tweemaal verkozen als mirakelman van de Indiase economie, maar zijn economisch beleid heeft alleen de multinationals van India en elders  bevoordeeld. De 1% rijkste Indiërs zagen hun rijkdom in 2018 bijna verdubbelen, de armste helft van de bevolking zag slechts een verhoging van 1%. Telkens wanneer sociale strijd of onrust dreigt, voert de BJP een nieuwe wet in die de moslims stigmatiseert. Het is dan ook niet gek dat Europese extreemrechtse partijen, zoals Vlaams Belang, bij Modi op de koffie gaan. De Amerikaanse president Donald Trump is eveneens een goede vriend van Modi. Op 24 en 25 februari is hij op staatsbezoek in India, waar hij erg goed ligt bij de radicale hindoenationalisten.

Volksfront van onderuit

Meteen na de stemming van de burgerschapswet volgden in heel het land protesten, met een eerste nationale dag van verzet op 19 december. Het verzet komt voornamelijk van de vijf grootste communistische partijen in India, die na de verkiezingen van 2019 nauwer met mekaar zijn gaan samenwerken. De Communistische Partij van India (Marxistisch) neemt in de meeste deelstaten de leiding van dit linkse front op zich. Ook studentenorganisaties en vakbonden sluiten zich aan.

Het sociaal verzet duwt de regering-Modi in het defensief. Daarom maakt Modi maar al te graag gebruik van het leger, de politie en de milities van de RSS om het front gewelddadig de kop in te drukken. Maar het linkse front gaat door tot de burgerschapswet afgevoerd wordt.